Giriş

24/10/2003 tarihinde 25269 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 4982 kanun nolu “Bilgi Edinme Kanunu”, yayım tarihinden altı ay sonra, 24 Nisan 2004 tarihinde, yürürlüğe girmiştir. Bu kanunun 2004/7189 nolu uygulama yönetmeliği, 27/04/2004 tarihli ve 25445 sayılı Resmi Gazete yayınlanarak,  24/04/2004 tarihinden geçerli olmak üzere, 27/04/2004 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu kanun ve yönetmelikte; demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına imkan sağlayacak başvurular, başvuru şekilleri, istisna kapsamında olan bilgi ve belgeler, cevap prosedürü ve itiraz prosedürü gibi hususlar etraflıca izah edilmiştir. Ayrıca, bu kanun ve yönetmeliğin gereğini yapmayanlar hususunda verilmesi gereken cezalar, özellikle belirtilerek kanunun ciddiyetle uygulanması gerektiği vurgulanmıştır.

Yönetmeliğin “Kapsam” başlıklı 2.maddesinde Belediye Şirketlerinin de bu kapsama dahil olduğu ifade edilmiştir. Şirketimizin bu kanun ve yönetmelik gereği yapması gerekenler, oluşturması gereken birimler ve takip etmesi gereken prosedürler aşağıda verilmiştir:

Bilgi Edinme Hakkı, Bilgi Verme Yükümlülüğü ve Bilgi Verme Usulü

Bilgi edinme hakkı (Kan.m.4-Yön.m.5)

Gerçek ve tüzel kişiler, Kanun ve Yönetmelikte belirlenen esas ve usuller çerçevesinde, Şirketimizden bilgi talep etme hakkına sahiptir.

Türkiye'de ikamet eden yabancılar ile Türkiye'de faaliyette bulunan yabancı tüzel kişiler, Şirketimizden isteyecekleri bilgi kendileriyle veya faaliyet alanlarıyla ilgili olmak kaydıyla ve karşılıklılık ilkesi çerçevesinde, Kanun ve Yönetmelik hükümlerinden yararlanırlar. Bu kapsamdaki başvurular Türkçe olarak yapılır. Karşılıklılık ilkesi kapsamında bulunan ülkeler Dışişleri Bakanlığınca Resmi Gazetede ilan edilir.

Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerden doğan hak ve yükümlülükleri saklıdır.

Bilgi verme yükümlülüğü kapsamında Şirketimizin alması gereken tedbirler (Kan.m.5-Yön. m.6)

Şirketimizde mevcut olan ve bilgi edinme başvurusuna konu olabilecek bütün bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkının kullanımını kolaylaştıracak şekilde tasnif edilecektir. Bilgi edinme işleyişine özel belge kayıt, dosyalama ve arşiv düzenini oluşturmalıdır. Şirketimiz, bu yönetmeliğin geçici 3. maddesi gereği belge kayıt, dosyalama ve arşiv düzeninde ihtiyaç duyulan düzenleyici işlemleri altı ay içinde (son tarih 27 Eylül 2004) yapacaktır.

Bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesi ve bilgi edinme başvurularından kaynaklanan iş yükünün en aza indirilebilmesi amacıyla Şirketimiz;

a) Görev ve hizmet alanlarına giren konulardaki bilgi veya belgelerin konularını ve bunların hangi birimde mevcut olduğunu ihtiva eden dosya planlarını,

b) Görev ve hizmet alanlarına giren konulardaki temel nitelikli karar ve işlemlerini, mal ve hizmet alımlarını, satımlarını, projelerini ve yıllık faaliyet raporlarını,

c) Görev ve hizmet alanlarına giren konulardaki kanun, tüzük, yönetmelik, Bakanlar Kurulu kararı veya diğer düzenleyici işlemlerin neler olduğunu, yayımlanmışsa hangi tarihli ve sayılı Resmi Gazetede yayımlandığını, görev ve hizmet alanlarıyla ilgili mevzuatın değişiklikleri işlenmiş halini,

bilgi iletişim teknolojilerini kullanmak suretiyle kamuoyunun bilgisine sunacaktır.

Şirketimiz, Yönetmeliğin geçici madde 2 gereği, Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde (son tarih 27 Temmuz 2004) kurum dosya planlarını, bilgi edinme hakkının kullanımını kolaylaştıracak şekilde hazırlayacaktır. Kurum dosya planları, Şirketimizin basın ve halkla ilişkilerle görevli birimlerinde oluşturulacak bilgi edinme biriminde bulundurulacak ve bunlardan yeterli sayıda nüsha başvuru sahiplerinin istifadesine sunulacaktır. Ayrıca, dosya planlarının bir örneği de internet sayfasından kamuoyunun bilgisine sunulacaktır.

Kesinleşen faaliyet ve denetim raporları, onaylı fotokopilerin talebe binaen dağıtılması ve internet sayfasında yayınlanması suretiyle kamuoyunun incelemesine açık hale getirilecektir.

Şirketimiz, Kanun ve Yönetmelik hükümleri çerçevesinde, bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesi ve bilgi edinme başvurularından kaynaklanan iş yükünün en aza indirilebilmesi amacıyla internet sayfasını Yönetmeliğin geçici madde 4 hükmü gereği en geç iki ay içerisinde (son tarih 27 Haziran 2004) yeniden şekillendirecektir.

 

Şirketimizin bilgi edinme birimi, kurumsal bir elektronik posta adresini Yönetmeliğin geçici madde 5 gereği en geç iki ay (son tarih 27 Haziran 2004) içerisinde oluşturacak ve internet sayfasında yayımlayacaktır.

Bilgi edinme hakkının, elektronik ortamda kullanımını kolaylaştırmak maksadıyla, EK-1 ve EK-2’de yer alan başvuru formları ile bilgi edinme biriminin elektronik posta yoluyla başvuru kabul edecek elektronik posta adresleri, internet sayfasında yayımlanacaktır. Bu başvuru formları ayrıca, başvuru sahiplerinin istifadesi amacıyla bilgi edinme birimlerinde sürekli bulundurulacaktır.

 

 

 

Şirketimizin internet sayfasında ihtiyari olarak yayımlanabilecek bilgi veya belgeler (Yön. m.7)

Şirketimiz, bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesi ve bilgi edinme başvurularından kaynaklanabilecek iş yükünün en aza indirilebilmesi amacıyla, aşağıdaki türden bilgi veya belgeleri internet sayfası üzerinden kamuoyunun bilgisine sunabilir:

a) Teşkilat yapısı, görevler, bütçe, gelir ve giderler hakkındaki bilgi veya belgeler,

b) Personel sayısı ve statüleri hakkındaki bilgiler,

c) Verilen hizmetlere ilişkin bilgiler,

d) Karar alma, hizmet sunma ve politika oluşturma yöntemlerine ilişkin bilgiler,

e) Kamuyu etkileyen kararlar ve gerekçeleri, politikalar, bunlar hakkında idare tarafından yapılan değerlendirmeler ve bu kararların alınmasına dayanak teşkil eden temel bilgiler ve veriler,

f) Kayıt, dosyalama ve arşiv düzeninin tanıtımına ilişkin bilgiler,

g) Şikayet ve başvuruların yapılma usulü ve verileceği merci veya yetkili kişi hakkında bilgiler,

h) İstatistiki veriler, araştırma raporları, makaleler ve diğer belgeler.

Bilgi edinme birimlerinin oluşturulması (Yön. m.8)

Şirketimizin basın ve halkla ilişkiler biriminde, bilgi edinme hakkının etkin olarak kullanılabilmesi ve bilgi veya belgelere erişimin zamanında sağlanabilmesi amacıyla Yönetmeliğin geçici 1. maddesinde belirtildiği üzere Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden itibaren bir ay içerisinde (27 Mayıs 2004 tarihine kadar) bilgi edinme birimi oluşturulacaktır.

Bu birimde görevlendirilecek personel, bilgi edinme hakkını kullanacak kişilerin istekleri halinde, başvurunun nasıl yapılacağı, talep edilen bilgi veya belgenin kurum ve kuruluşun hangi biriminde bulunabileceği ve başvuru sonrasındaki işlemler konusunda bilgi verecek, açıklama yapacak, gerekli yardımı sağlayacak ve bilgi edinme başvurularıyla ilgili işlemleri yapacaktır.

Dosya planları, bilgi edinme birimlerinde bulundurulacak ve bunlardan yeterli sayıda nüsha başvuru sahiplerinin istifadesine sunulacaktır.

Şirketimizin teşkilat yapısına, görev ve hizmet alanlarına ilişkin bilgiler, tanıtma veya eğitim amaçlı broşürler ve yayınlar, yıllık faaliyet raporları ile bütçe ve harcamalarına ilişkin raporlar bilgi edinme birimlerinde bulundurulabilir. Kişiler bu tür tanıtıcı yayınlardan istifade edebilir.

Aşağıda “Rapor düzenlemesi” bölümünde belirtiler raporlamalar, bilgi edinme biriminin koordinasyonunda yapılır.

Bilgi Edinme Başvurusu

Başvuru usulü (Kan.m.6-Yön.m.9)

Dilekçede, başka bir kanun uyarınca yapıldığı belirtilmeyen başvurular, Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında yapılmış sayılır.

Gerçek kişiler tarafından yapılacak bilgi edinme başvurusu; başvuru sahibinin adı ve soyadı, imzası, oturma yeri veya iş adresini içeren dilekçeyle yapılmalıdır.

Tüzel kişiler tarafından yapılacak bilgi edinme başvurusu; tüzel kişinin unvanı ve adresi ile yetkili kişinin imzasını ve yetki belgesini içeren dilekçeyle yapılmalıdır.

Dilekçede, istenen bilgi veya belgeler açık ve ayrıntılı olmalıdır. Bilgi veya belgeye erişimin kısa sürede sağlanabilmesi amacıyla, istenen bilgi veya belgenin konusu, varsa tarihi, sayısı ve kurum veya kuruluşun hangi biriminden istendiği ve ihtiyaç duyulan diğer hususların dilekçede bulunup bulunmadığına bakılır. Yoksa dilekçe sahibinden gerekli bilgiler talep edilebilir.

Başvuru dilekçelerinin veya başvuru formlarının, daktiloyla doldurulması veya bilgisayar çıktısı olması şartı aranmaz. Ancak başvuru dilekçeleri veya formları okunaklı ve anlaşılır bir şekilde yazılır veya doldurulur.

Başvurunun Şirketimize ulaştığı tarih başvuru tarihidir.

Başvuru dilekçeleri posta yoluyla da Şirketimize gönderilebilir.

Elektronik posta ve faks yoluyla yapılan başvuruların EK-1 ve EK-2’de yer alan formlarla yapılıp yapılmadığına dikkat edilecektir.

Elektronik ortamda veya diğer iletişim araçlarıyla yapılacak başvurular (Kan.m.6-Yön.m.10)

Gerçek kişiler tarafından elektronik posta yoluyla yapılacak başvurularda, başvuru sahibinin adı ve soyadı, oturma yeri veya iş adresine ilave olarak kimlik doğrulama amacıyla kullanılacak T.C. kimlik numarası bulunmalıdır.

Tüzel kişiler tarafından elektronik posta yoluyla yapılacak başvurular, tüzel kişinin unvanı ve adresi ile yetkili kişinin T.C. kimlik numarası belirtilmek suretiyle ve yetki belgesiyle birlikte, bilgi edinme birimimize elektronik posta adresine EK-2’de yer alan form doldurulmak suretiyle yapılır. Yetki belgesi uygun elektronik araçlarla elektronik ortama aktarılarak gönderilmelidir.

Gerçek veya tüzel kişiler tarafından, 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu gereğince elektronik imza kullanılarak gönderilen başvurularda, T.C. kimlik numarası aranmaz.

Elektronik posta yoluyla yapılacak başvurularda, başvuru formunun Şirketimiz bilgi edinme biriminin elektronik posta adresine ulaştığı tarih, başvuru tarihidir.

Şirketimiz elektronik ortamda yapılan başvuruya elektronik ortamda cevap verebileceği gibi, istenen bilgi veya belgenin niteliğine göre yazıyla da cevap verebilir. İstenen bilgi veya belgenin bu yollarla verilmesinin mümkün olmadığı hallerde, söz konusu bilgi veya belgenin yerinde incelenebilmesi, not alınabilmesi, dinlenebilmesi, görülebilmesi veya izlenebilmesi imkanı sağlanır.

Başvuru dilekçeleri faks yoluyla da, Şirketimize gönderilebilir. Ancak faks yoluyla yapılacak başvurularda ayrıca, gerçek kişiler ile tüzel kişiliği temsile yetkili kişilerin T.C. kimlik numaraları belirtilir. Faks yoluyla iletilen dilekçelerde, dilekçe sahibi kendisine faks yoluyla cevap verilmesini isterse, cevap verilecek faks numarasını dilekçesinde ayrıca belirtir. Şirketimiz, faks yoluyla yapılacak başvurulara, faks yoluyla veya elektronik ortamda cevap verebileceği gibi, istenen bilgi veya belgenin niteliğine göre yazıyla da cevap verebilir. İstenen bilgi veya belgenin bu yollarla verilmesinin mümkün olmadığı hallerde, söz konusu bilgi veya belgenin yerinde incelenebilmesi, not alınabilmesi, dinlenebilmesi, görülebilmesi veya izlenebilmesi imkanı sağlanır. Faks yoluyla gelen başvuru dilekçesinin Şirketimizin bilgi edinme birimine ulaştığı tarih, başvuru tarihidir.

Özürlüler tarafından yapılacak başvurular (Yön.m.11)

Özürlüler tarafından yapılacak başvurularda, kimlik tespitine yarayacak bilgi veya özel işaretler imza gibi kabul edilir.

İstenecek bilgi veya belgelerin niteliği (Kan.m.7-Yön.m.12)

Başvurular, Şirketimizin elinde bulunan veya görevi gereği bulunması gereken bilgi veya belgelere ilişkin olmalıdır.

Şirketimiz; ayrı veya özel bir çalışma, araştırma, inceleme ya da analiz neticesinde oluşturulabilecek türden bir bilgi veya belge için yapılacak başvurular ile tekemmül etmemiş bir işleme ilişkin bilgi veya belge için yapılacak başvurulara olumsuz cevap verebilir.

Belli bir tarihte açıklanacağı, duyurulacağı önceden belirtilmiş olup, zamanından önce açıklanması halinde kamu yararını zedeleyecek veya kişisel menfaat temin etmek için kullanılabilecek bilgi veya belgeler, belirtilen tarihten önce açıklanamaz, erişimi sağlanamaz.

u olamaz.

Ancak birinci fıkrada belirtilen yollarla kamuoyuna açıklanmış veya Şirketimizce elektronik ortamda yayımlanmış kamunun erişimine açık bilgi veya belgelerin ne şekilde, ne zaman ve nerede yayımlandığı veya açıklandığı başvurana bildirilir.

Başvuruların kabulü, değerlendirilmesi ve işleme konulması (Yön.m.14)

Gerçek veya tüzel kişiler tarafından gelebilecek başvuru dilekçeleri veya formları, Şirketimizin bilgi edinme birimi tarafından kabul edilir. Bilgi edinme birimi, başvuru dilekçeleri veya formlarının usulüne uygun verilip verilmediğinin kontrolünü yaptıktan sonra bunların evrak kayıtlarını yaparak hazır bulunmaları koşuluyla başvuru sahiplerine, başvurunun tarih ve sayısını gösteren bir makbuz verir.

Şirketimizin bilgi edinme birimi dışındaki herhangi bir birimine ulaşan başvuru dilekçeleri veya formlar, işleme konulmadan derhal bilgi edinme birimine gönderilir.

Şekil veya içerik açısından usulüne uygun olmayan başvuru dilekçeleri veya formları işleme konulmaz ve durum başvuru sahibine bildirilir.

Gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu sonradan anlaşılan başvuru sahiplerinin dilekçeleri veya formları, bu durumun anlaşıldığı tarihte hiç başvuru yapılmamış sayılarak işleme konulmaz.

Elektronik posta yoluyla yapılan bilgi edinme başvurularında, başvuru sahibi gerçek veya tüzel kişilerin verdiği T.C. kimlik numarası, İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün internet sayfasından, başvuru sahibi tarafından verilen ad ve soyadın doğru olup olmadığının tespiti amacıyla gerektiğinde sorgulanır. Gerçeğe aykırı ad ve soyadla yapılan başvurular işleme konulmaz.

Başvuru dilekçesi veya formu kaydedildikten sonra, en geç iki iş günü içinde kurum veya kuruluşun ilgili birimlerine gönderilir. Bu yazıda; başvurunun hangi birim tarafından cevaplanacağı ve başvuru sahibine hangi tarihe kadar cevap verilmesi gerektiği belirtilir.

Elektronik posta yoluyla gelen başvurular ilgili birimlere, elektronik ortamda veya başvurunun bilgisayar ıktısı iletilmek suretiyle gönderilir. Ayrıca başvurunun hangi birim tarafından cevaplanacağı ve istenen bilgi veya belge hakkında başvuru sahibine hangi tarihe kadar cevap verilmesi gerektiği belirtilir.

Şirketimizin bilgi edinme birimi, Kanun ve Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre Şirketimizin ilgili diğer birimleriyle koordinasyon içinde görev ifa eder.

Bilgi edinme biriminin başvuru sahiplerine yardım (Yön.m.15)

Bilgi edinme biriminde görevli personel, bilgi edinme başvurusunda bulunan kişilere yol göstermekle ve Kanun ve Yönetmelik kapsamında sahip oldukları hakları kullanabilmeleri için yardımcı olmakla yükümlüdür. Görevli personel bu amaçla, dilekçe veya formlardaki şekil noksanlıklarını başvuru sahiplerine başvuru anında belirtir ve bunların nasıl giderileceği konusunda yol gösterir.

Şirketimizden istenen bilgi veya belgelerin belirsizliği (Yön.m.16)

Başvuru dilekçesi veya formuyla istenen bilgi veya belgeler, yeterince açık ve anlaşılır değilse, Şirketimiz başvurunun hangi nedenlerle yeterince açık ve anlaşılır olmadığını başvuru sahibine bildirebilir ve ek bilgiler sunmasını isteyebilir.

Bu takdirde on beş günlük cevap süresi, belirtilen noksanlıkların tam olarak giderildiği tarihten itibaren başlar.

Şirketimize gelecek başvuru dilekçelerinin diğer kurum ve kuruluşlara yönlendirilmesi (Yön.m.17)

İstenen bilgi veya belge, Şirketimiz haricinde başka bir yerde bulunuyorsa, başvuru dilekçesi veya formu bu kurum ve kuruluşun bilgi edinme birimine gönderilir ve durum ilgiliye bildirilir.

Bu şekilde yönlendirilen başvurunun bilgi veya belgenin bulunduğu kurum ve kuruluşça alındığı tarihte başvuru yapılmış sayılır. Sürelerin başlangıcında önceki başvuru dikkate alınmaz.

Şirketimiz, talep edilen bilgi veya belge kendisinde bulunmakla birlikte, istenen bilgi veya belgenin başka bir veya birden fazla kurum ve kuruluştan neşet ettiğini veya görev alanına girdiğini tespit ederse, bilgi veya belgeye erişimi sağlamadan önce, söz konusu kurum ve kuruluşlardan görüş alabilir. Bu takdirde bilgi veya belgeye erişim otuz iş günü içinde sağlanır. Bu durumda, sürenin uzatılması ve gerekçesi başvuru sahibine on beş iş günlük sürenin bitiminden önce bildirilir.

Görüş sorulan kurum ve kuruluşa, görüş bildirmesi için beş iş gününden az süre verilemez. Görüş sorulan kurum ve kuruluş yetkilileri, ilgiliye süresinde cevap verilmesi konusunda, kendisine başvuru yapılan Şirketimiz yetkilileriyle aynı sorumluluğu paylaşır.

Bilgi veya Belgelere Erişim

Başvuruların Şirketimizce cevaplandırılması (Kan.m.12-Yön.m.18)

Başvurular, bilgi edinme birimince, Şirketimizin ilgili birimine yönlendirilir. Bilgi edinme birimlerince iletilen başvurular, Şirketimizin ilgili birimlerince cevaplandırılır.

Başvuruya cevap verecek birimin, istenen bilgi veya belgeyi Şirketimiz bünyesindeki başka bir birimden sağlaması, başvuru ile ilgili olarak bir başka kurum ve kuruluşun görüşüne ihtiyaç duyulması veya başvuru içeriğinin Şirketimizin haricinde başka bir kurum ve kuruluşu ilgilendirmesi durumunda, Yönetmeliğin 17 nci maddesi hükmü uygulanır.

Şirketimiz, bilgi edinme başvurularıyla ilgili cevaplarını yazılı olarak veya elektronik ortamda başvuru sahibine bildirir. Ancak, başvuru sahibine elektronik posta yoluyla verilecek cevaplar, Şirketimizin bilgi edinme birimi aracılığıyla gönderilir. Bu kapsamdaki bir başvuruya hazırlanan cevap, ilgili birim tarafından bilgi edinme birimlerine yazılı olarak veya elektronik ortamda gönderilir.

Başvurunun cevaplandığı tarih, Şirketimizin cevap yazısı üzerindeki tarihtir.

Bilgi edinme başvuruları hakkında gerekli inceleme ve araştırma, başvuruya cevap verecek birim tarafından yapılır ve başvurular, süresinde cevaplandırılır.

Bütün başvurular olumlu veya olumsuz olarak cevaplandırılırken, başvuru sahibine gönderilecek yazının bir sureti, yazının ekleri hariç olmak üzere ayrıca bilgi edinme birimine gönderilir.

Başvurunun reddedilmesi halinde bu kararın gerekçesi ve buna karşı yapılabilecek başvuru yolları ve süreleri belirtilir.

Şirketimizin ilgili personellerinin ihmali veya kusurlu davranışları nedeniyle, Kanunda belirtilen süreler içinde başvurunun cevaplandırılmaması, Şirketimizin cevap verme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

Daha önce cevaplandığı halde aynı kişiler tarafından yapılan tekrar mahiyetindeki başvurular ile soyut ve genel nitelikteki başvurular işleme konulmaz ve durum başvuru sahibine bildirilir.

Bilgi veya belgelere erişim usulü (Kan.m.10-Yön.m.19)

Şirketimizden belge istenmesi halinde, başvuru sahibine istenen belgenin onaylı bir kopyası verilir. Elektronik ortamdaki bilgi veya belgeler, elektronik posta, veri kopyalamaya yarayan diskler ve diğer araçlarla verilebilir.

Bilgi veya belgenin niteliği gereği kopyasının verilmesinin mümkün olmadığı veya kopya çıkarılmasının aslına zarar vereceği hallerde, Şirketimiz başvuru sahibinin;

a) Yazılı veya basılı belgeler için, söz konusu belgenin aslını incelemesi ve not alabilmesini,

b) Ses kaydı şeklindeki bilgi veya belgelerde bunları dinleyebilmesini,

c) Görüntü kaydı şeklindeki bilgi veya belgelerde bunları izleyebilmesini,

sağlarlar.

Bu amaçla, erişimin nasıl, ne zaman ve nerede sağlanacağı ile gerekli görülen diğer hususlar, başvuru sahibine erişim süresi içinde bildirilir. Bu şekilde erişim sağlanırken, bilgi veya belgenin değiştirilmesi, imhası, çalınması veya diğer riskler değerlendirilerek, başvuru sahibine en az bir görevli nezaret eder ve gerekli diğer tedbirler alınır.

Bilgi veya belgenin yukarıda belirtilenlerden farklı bir şekilde elde edilmesi mümkün ise, belgeye zarar vermemek şartıyla erişim sağlanır.

Bilgi veya belgeye erişim süreleri (Kanun.m.11-Yön.m.20)

Şirketimiz, başvuru üzerine istenen bilgi veya belgeye erişimi on beş iş günü içinde sağlamak zorundadır.

Ancak istenen bilgi veya belgenin, Şirketimiz haricindeki başka bir birimden sağlanması; başvuru ile ilgili olarak bir başka kurum ve kuruluşun görüşünün alınmasının gerekmesi veya başvuru içeriğinin birden fazla kurum ve kuruluşu ilgilendirmesi durumlarında bilgi veya belgeye erişim otuz iş günü içinde sağlanır. Bu durumda, sürenin uzatılması ve bunun gerekçesi başvuru sahibine on beş iş günlük sürenin bitiminden önce bildirilir.

Gizli bilgileri ayırarak bilgi veya belge verme (Kan.m.9 -Yön.m.21)

İstenen bilgi veya belgelerde, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler ile açıklanabilir nitelikte olanlar birlikte bulunuyor ve bunlar birbirlerinden ayrılabiliyorsa, söz konusu bilgi veya belge, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler çıkarıldıktan sonra başvuranın bilgisine sunulur. Ayırma gerekçesi başvurana yazılı olarak bildirilir.

Başvuru ücretleri (Kan.m.10-Yön.m.22 ve geçici m.6)

Şirketimiz, erişimine olanak sağladıkları bilgi veya belgeler için başvuru sahibinden, bilgi veya belgelere erişimin gerektirdiği inceleme, araştırma, kopyalama, postalama ve diğer maliyet unsurları ile orantılı ölçüde ücret tahsil edebilir. Şirketimiz bu amaçla her yıl bütçe kanununda belirlenecek ilkelere göre bilgiye erişim ücret tarifesi belirler. Şirketimiz elektronik posta yoluyla erişimine olanak sağladıkları bilgi veya belgeler için de, erişimin gerektirdiği inceleme, araştırma ve diğer maliyet unsurlarıyla orantılı ölçüde ücret tahsil edebilir. Yönetmeliğin 6. geçici maddesi gereği 22 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen başvuru ücretlerine ilişkin ilkeler belirleninceye kadar, 2004 yılı için uygulanmak üzere Şirketimiz tarafından tespit edilecek tarifelere göre ücret tahsil edilebilir. Ancak erişimine olanak sağlanan bilgi veya belgelerin ilk on sayfalarının kopyaları için, postalama maliyeti dahil herhangi bir ücret alınmaz.

Şirketimiz erişimini sağlayacakları bilgi veya belgelerin, erişim maliyeti tutarı ve ödemenin nereye yapılacağı hakkında başvuru sahibini, başvuru tarihinden itibaren on beş gün içinde bilgilendirir. Ancak, istenen bilgi veya belgenin, Şirketimiz bünyesindeki başka bir birimden sağlanması; başvuru ile ilgili olarak bir başka kurum ve kuruluşun görüşünün alınmasının gerekmesi veya başvuru içeriğinin birden fazla kurum ve kuruluşu ilgilendirmesi durumunda, Şirketimiz erişim maliyeti tutarı ve ödemenin nereye yapılacağı hakkında başvuru sahibini, başvuru tarihinden itibaren otuz gün içinde bilgilendirir.

Bilgi veya belgelere erişim için gereken maliyet tutarının Şirketimiz tarafından başvuru sahibine bildirilmesiyle, on beş veya otuz iş günlük süreler kesilir. Başvuru sahibi, bildirimin yapıldığı tarihten itibaren on beş iş günü içinde ödemeyi gerçekleştirdiğini gösteren belgeyi sunmadığı takdirde talebinden vazgeçmiş sayılır.

Kanunda istisna sayılan bilgi veya belgelere ilişkin talepler (Yön.m.23)

Kanunun 15 ve 28. maddelerinde ve aşağıda “Bilgi Edinme Hakkının Sınırları” bölümünde belirtilen konularda yapılan bilgi edinme başvuruları reddedilir ve ret kararı başvuru sahibine gerekçeli olarak bildirilir.

İtiraz usulü (Kan. m.13 - Yön.m.24)

Kanunun 16 ve 17 nci maddelerinde düzenlenen “Devlet sırrına ilişkin bilgi veya belgeler” ile “Ülkenin ekonomik çıkarlarına ilişkin bilgi veya belgeler”e dair itiraz prosedürü düzenlenmiş, Şirketimizin ileri süreceği diğer red gerekçeleri için Kurula başvurma hakkı tanınmamıştır. Diğer red gerekçeleri için başvuru sahibi dava yoluna gidebilecektir. Bu maddelerde öngörülen sebeplerle reddedilen başvuru sahibi, yargı yoluna başvurmadan önce kararın tebliğinden itibaren on beş gün içinde Bilgi Edinme Değerlendirme Kuruluna itiraz edebilir. İtiraz yazılı olarak yapılır. Kurul, bu konudaki kararını otuz iş günü içinde verir.

Cevap süresi içerisinde, Şirketimiz tarafından başvuru sahibine olumlu veya olumsuz herhangi bir cevap verilmemesi halinde başvuru, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 10 uncu maddesi uyarınca altmış günün geçmesiyle reddedilmiş sayılır.

İkinci fıkra gereğince bilgi edinme istemi Kanunun 16 ve 17 nci maddelerinde öngörülen sebeplerle reddedilmiş sayılan başvuru sahibi, yargı yoluna başvurmadan önce dava açma süresinin başladığı tarihten itibaren on beş gün içinde Kurula yazılı olarak itiraz edebilir. Kurul, bu konudaki kararını otuz iş günü içinde verir.

Kurula itiraz, başvuru sahibinin idari yargıya başvurma süresini durdurur.

Bilgi Edinme Kurulu kararları(Yön.m.25)

Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu; bilgi edinme başvurusuyla ilgili olarak yapılacak itirazlar üzerine, Kanunun 16 ve 17 nci maddelerinde öngörülen sebeplere dayanılarak verilen kararları inceler ve karara bağlar; kurum ve kuruluşlar için bilgi edinme hakkının kullanılmasına ilişkin olarak kararlar verir.

Kurul, bilgi edinme hakkının kullanılmasına ilişkin hususları düzenlemeye yetkilidir.

Kurul tarafından istenen bilgi veya belgeler(Yön.m.26)

Şirketimizin Kanunun 16 ve 17 nci maddelerinde öngörülen sebeplerle istemini reddedettiği başvuru sahiplerinin Kurula itirazı üzerine, Kurul Şirketimizden her türlü bilgi veya belgeyi isteyebilir. Şirketimiz, Kurulun istediği her türlü bilgi veya belgeyi on beş iş günü içinde vermekle yükümlüdür.

İtiraz üzerine Kurul ayrıca, başvuru sahibi ile Şirketimizin, itiraz konusuyla ilgili yazılı veya şifahi görüşlerine başvurabilir, konuyla ilgili uzmanların görüşünü alabilir ve gerekli gördüğü diğer incelemelerde bulunabilir.

Kurula gönderilen bilgi veya belgeler ile Kurul tarafından edinilen görüş, değerlendirme ve incelemelerden gizlilik derecesi bulunanların korunmasında ve saklanmasında gizlilik ilkesine uyulur. Kurul başkan ve üyeleri ile bu bilgileri derleyen ve değerlendiren tüm personel gizlilik ilkesinin gereklerine uymakla yükümlüdür. Bu yükümlülük, Kurul başkan ve üyeleri ile diğer personelin görevlerinden ayrılmalarından sonra da devam eder.

Şirketimizi Alakadar Eden Bilgi Edinme Hakkının Sınırları (Kan.m.15-28.Yön.m.27-38)

Devlet sırrına ilişkin bilgi veya belgeler (Kan.m.15-Yön.m.27)

Açıklanması halinde Devletin emniyetine, dış ilişkilerine, milli savunmasına ve milli güvenliğine açıkça zarar verecek ve niteliği itibarıyla Devlet sırrı olan gizlilik dereceli bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.

Ülkenin ekonomik çıkarlarına ilişkin bilgi veya belgeler (Kan.16-Yön.m.28)

Açıklanması ya da zamanından önce açıklanması halinde, ülkenin ekonomik çıkarlarına zarar verecek veya haksız rekabet ve kazanca sebep olacak bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.

İdari soruşturmaya ilişkin bilgi veya belgeler (Kan.m.19-Yön.m.30)

Şirketimizin yetkili birimlerince yürütülen idari soruşturmalarla ilgili olup, açıklanması veya zamanından önce açıklanması halinde;

a) Kişilerin özel hayatına açıkça haksız müdahale sonucunu doğuracak,

b) Kişilerin veya soruşturmayı yürüten görevlilerin hayatını ya da güvenliğini tehlikeye sokacak,

c) Soruşturmanın güvenliğini tehlikeye düşürecek,

d) Gizli kalması gereken bilgi kaynağının açığa çıkmasına neden olacak veya soruşturma ile ilgili benzeri bilgi ve bilgi kaynaklarının temin edilmesini güçleştirecek,

bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.

Özel hayatın gizliliği (Kan.m.21-Yön.m.32)

Kişinin/personelin izin verdiği haller saklı kalmak üzere, özel hayatın gizliliği kapsamında, açıklanması halinde kişinin/personelin sağlık bilgileri ile özel ve aile hayatına, şeref ve haysiyetine, mesleki ve ekonomik değerlerine haksız müdahale oluşturacak bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.

Kamu yararının gerektirdiği hallerde, Şirketimizin kayıtlarında bulunan kişisel bilgi veya belgeler, Şirketimiz tarafından, ilgili kişiye en az yedi gün önceden haber verilerek yazılı rızası alınmak koşuluyla açıklanabilir.

Haberleşmenin gizliliği (Kan.m.22-Yön.m.33)

Haberleşmenin gizliliği esasını ihlal edecek bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.

Ticari sır(Kan.m.23-Yön.m.34)

Kanunlarda ticari sır olarak nitelenen bilgi veya belgeler ile, Şirketimiz tarafından gerçek veya tüzel kişilerden gizli kalması kaydıyla sağlanan ticari ve mali bilgiler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.

Fikir ve sanat eserleri (Kan.m.24-Yön.m.35)

Fikir ve sanat eserlerine ilişkin olarak yapılacak bilgi edinme başvuruları hakkında ilgili kanun hükümleri uygulanır.

Şirket içi düzenlemeler (Kan.m.25-Yön.m.36)

Şirketimizin, kamuoyunu ilgilendirmeyen ve sadece kendi personeli ile kurum içi uygulamalarına ilişkin düzenlemeler hakkındaki bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkının kapsamı dışındadır. Ancak, söz konusu düzenlemeden etkilenen Şirketimiz ve taşeronları çalışanlarının bilgi edinme hakları saklıdır.

Şirket içi görüş, bilgi notu ve tavsiyeler(Kan.m.26-Yön.m.37)

Şirketimizin faaliyetlerini yürütmek üzere, elde ettiği görüş, bilgi notu, teklif ve tavsiye niteliğindeki bilgi veya belgeler, Şirketimiz tarafından aksi kararlaştırılmadıkça bilgi edinme hakkı kapsamındadır.

Bilimsel, kültürel, istatistik, teknik, tıbbi, mali, hukuki ve benzeri uzmanlık alanlarında yasal olarak görüş verme yükümlülüğü bulunan kişi, birim ya da kurumların görüşleri, Şirketimizin alacağı kararlara esas teşkil etmesi kaydıyla bilgi edinme istemlerine açıktır.

Tavsiye ve mütalaa talepleri (Kan.m.27-Yön.m.38)

Şirketimize yapılacak tavsiye ve mütalaa taleplerine ilişkin başvurular bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.

Gizliliği kaldırılan bilgi veya belgeler(Kan.m.28-Yön.m.39

İlgili mevzuat uyarınca gizliliği kaldırılmış bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkının sınırları olarak Kanunda düzenlenen diğer istisnalar kapsamına girmediği takdirde bilgi edinme başvurularına açık hale gelir.

Denetim ve ceza hükümleri(Kan.29-Yön.m.42)

Bilgi edinme hakkının kullanımı kapsamındaki başvurulara ilişkin uygulamalar, Şirketimizin Genel Müdürlüğü tarafından denetlenecektir.

Kanunun ve Yönetmeliğin uygulanmasında ihmali, kusuru veya kastı bulunan personeller hakkında, işledikleri fiillerin genel hükümler çerçevesinde ceza kovuşturması gerektirmesi hususu saklı kalmak kaydıyla, tabi oldukları mevzuatta yer alan disiplin cezaları uygulanacaktır.

Kanunda ve Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde erişilen bilgi ve belgeler, Şirketimizden izin alınmaksızın ticari amaçla çoğaltılamaz, kullanılamaz ve yayınlanamaz. Bu madde hükmüne aykırı olarak erişilen bilgi veya belgeleri ticari amaçla çoğaltanlar, kullananlar veya yayınlayanlar hakkında kanunların cezai ve hukuki sorumluluğa ilişkin hükümleri uygulanır.

Eğitim(Yön.m.43)

Madde 43–Şirketimiz, Kanunun ve Yönetmeliğin uygulanması konusunda personeline gerekli eğitimi verecek ve bu amaçla eğitim programları düzenleyecektir.

Rapor düzenlenmesi (Kan.m.30-Yön.m.44)

Şirketimiz, bir önceki yıla ait olmak üzere;

a) Kendisine yapılan bilgi edinme başvurularının sayısını,

b) Olumlu cevaplanarak bilgi veya belgelere erişim sağlanan başvuru sayısını,

c) Reddedilen başvuru sayısı ve bunların dağılımını gösterir istatistik bilgileri,

d) Gizli ya da sır niteliğindeki bilgiler çıkarılarak ya da bu nitelikteki bilgiler ayrılarak bilgi veya belgelere erişim sağlanan başvuru sayısını,

e) Başvurunun reddedilmesi üzerine itiraz edilen başvuru sayısı ile bunların sonuçlarını,

gösterir bir rapor hazırlayarak, bu raporları her yıl Şubat ayının sonuna kadar Bilgi Edinme Değerlendirme Kuruluna gönderecektir. Bu raporlar, bilgi edinme biriminin koordinasyonunda hazırlanır. Şirketimiz bu raporları, İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve İçişleri Bakanlığı vasıtasıyla Kurula iletecektir.

Kurul, hazırlayacağı genel raporu, söz konusu kurum ve kuruluşların raporları ile birlikte her yıl Nisan ayının sonuna kadar Türkiye Büyük Millet Meclisine gönderir. Bu raporlar takip eden iki ay içinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığınca kamuoyuna açıklanır.

 

Av. Sinan U. KESTİOĞLU

İstanbul – Esenler 24.05.2004

 

EK BİLGİ EDİNME BAŞVURU FORMLARI